Hoe schrijf je een goede prompt?

Waarom de vraag zoveel uitmaakt

Een AI-model heeft geen idee wat je bedoelt tenzij je het vertelt. Het vult ontbrekende informatie zelf in met het meest gemiddelde antwoord dat past — en gemiddeld is precies wat je niet wilt. Alles wat je toevoegt aan context, duwt het antwoord weg van dat gemiddelde.

Techniek 1: geef een rol en een doel

Begin met wie er praat en waarom. "Je bent een ervaren boekhouder. Leg aan een startende zzp'er uit hoe de kleineondernemersregeling werkt." Dat is iets heel anders dan alleen "leg de KOR uit" — de toon, het detailniveau en de voorbeelden verschuiven allemaal mee.

Techniek 2: benoem de vorm

Zeg hoe lang het moet zijn en in welke opmaak. "In maximaal 150 woorden", "als tabel met drie kolommen", "als opsomming zonder inleiding". Zonder die aanwijzing krijg je standaard een middellang stuk met een inleiding die je toch weggooit.

Techniek 3: geef een voorbeeld

Dit is verreweg de krachtigste techniek en tegelijk de minst gebruikte. Plak één voorbeeld van hoe het resultaat eruit hoort te zien — een eerdere e-mail, een productbeschrijving die goed viel, een samenvatting in jouw stijl. Het model spiegelt toon, ritme en lengte veel nauwkeuriger dan het uit een omschrijving kan afleiden.

Techniek 4: zeg wat je niet wilt

"Geen superlatieven", "niet beginnen met een vraag", "vermijd het woord innovatief", "geen opsommingstekens". Negatieve instructies werken goed omdat ze precies de standaardgewoontes uitschakelen die AI-teksten herkenbaar maken.

Techniek 5: laat het eerst nadenken

Bij ingewikkelde vragen: vraag om eerst de stappen uit te schrijven en pas daarna te concluderen. "Zet eerst de argumenten voor en tegen op een rij, geef daarna pas je advies." De kwaliteit van het eindoordeel gaat er merkbaar op vooruit.

Een compleet voorbeeld

Zwak: "Schrijf een LinkedIn-post over onze nieuwe dienst."

Sterk: "Je schrijft voor een installatiebedrijf met twaalf monteurs. Schrijf een LinkedIn-post van maximaal 120 woorden over onze nieuwe onderhoudsabonnementen. Doelgroep: eigenaren van bedrijfspanden. Toon: nuchter en concreet, geen marketingtaal. Geen emoji's, geen uitroeptekens, niet beginnen met een vraag. Sluit af met de uitnodiging om te reageren voor een vrijblijvende doorrekening. Hier is een eerdere post die goed viel: [voorbeeld]."

Werkt dit bij elke AI?

Ja. Deze technieken werken bij ChatGPT, Claude, Gemini, Copilot en de rest — het zijn geen trucjes van één aanbieder maar eigenschappen van hoe taalmodellen werken. In de kennisbank van AI Dagblad staat uitgebreider beschreven waaróm dat zo is.