AI in de muziek

Wat er inmiddels kan

Beschrijf een stijl en je krijgt een compleet nummer terug, inclusief zang, tekst en arrangement. De kwaliteit is het afgelopen jaar zo hard gestegen dat AI-nummers in hitlijsten zijn beland zonder dat luisteraars het doorhadden — en soms zonder dat de maker het vermeldde.

De vier toepassingen

• Genereren. Een heel nummer uit een beschrijving. Voor achtergrondmuziek en reclame inmiddels bruikbaar.
• Stemmen klonen. Een zangstem nabootsen. Technisch indrukwekkend, juridisch een mijnenveld.
• Scheiden. Zang, drums, bas en gitaar uit één opname trekken. Voor producers en dj's misschien wel de nuttigste functie.
• Bewerken. Nieuw dit jaar: losse onderdelen van een gegenereerd nummer aanpassen zonder de rest opnieuw te maken. Dat verandert AI-muziek van een gokje in een gereedschap.

Waar de sector zich zorgen om maakt

Niet zozeer om de toppers. Het risico zit bij de brede onderlaag: achtergrondmuziek, reclamedeuntjes, sfeermuziek voor video. Dat is waar veel muzikanten hun brood mee verdienen, en precies wat AI het best kan.

Streamingdiensten worstelen ondertussen met grote aantallen automatisch gegenereerde nummers die luisteraars — en uitkeringen — wegtrekken bij menselijke makers.

De juridische kant

Platenmaatschappijen procederen tegen AI-muziekbedrijven over het gebruik van beschermde opnames als trainingsmateriaal. Daarnaast speelt het portretrecht van de stem: iemands stem nabootsen zonder toestemming raakt aan persoonlijkheidsrechten, ook los van het auteursrecht op het nummer.

Voor gebruikers geldt hetzelfde als bij beeld: een puur door AI gemaakt nummer krijgt in de EU in beginsel geen auteursrechtelijke bescherming, omdat de menselijke schepper ontbreekt. Zie AI en auteursrecht.